Powered by free wordpress themes

kayseri escort samsun escort bodrum escort ankara escort ankara escort eskişehir escort porno izle izmir escort antalya escort ankara escort ankara escort ankara escort istanbul escort
Anasayfa / Psikoloji / Kişilik Kuramı (Bölüm 2)

Powered by free wordpress themes

Kişilik Kuramı (Bölüm 2)

Raymond Cattell’in On Altı Kişilik Faktörü Anketi

Kişilik kuramcısı Raymond Cattel,Gordon Allport’un yaptığı karakteristik özellikler listesini özellikle nadir olanları eleyerek ve onların ortak özelliklerini birleştirerek 4.000’den 171’e indirdi. Ardından, Cattell, bireylerin bu 171 farklı özellikleri için örnek olarak büyük bir model yaptı.

Daha sonra, istatistiksel bir teknik olarak bilinen faktör analizini kullanarak, yakından ilgili şartlar tespit etti ve miktar (çokluk) olarak en sonunda sadece 16 temel karakteristik özelliklerine indirdi. Cattell’a göre bu 16 özellik tüm insan kişiliğinin kaynağıdırAyrıca on altı kişilik faktörü Anketi (16PF) olarak bilinen en yaygın kullanılan Kişilik Değerlendirmelerinden (Anketlerinden) birini geliştirdi.

Eysenck’ın Kişiliğin Üç Boyutu Kuramı

İngiliz psikolog Hans Eysenck, Kişiliğin üç evrensel yollara dayalı bir modelini geliştirilmiştir:

1) İçine Kapanıklık/Dürüstlük: Dürüstlük, insana ve çevreye olan dikkati dışa odaklama ile ilgiliyken, içe kapanıklık, içsel deneyimleri yönetmek açısından dikkat gerektirirYani, içine kapanık bir insan sessiz ve çekingen olabilir; ayrıca yine içine kapanık bir insan dürüstlük ile, yüksek sosyal iletişimli ve girişken olabilir.

 2) Nevrotizm/Duygusal Kararlılık: Eysenck’ın özellik (kişilik) teorisinin bu boyutu soğukkanlığa karşın huysuzluk ile ilgilidir. Nevrotizm bir bireyin üzgün ya da duygusal olma eğilimi gösterirken, kararlılık, duygusal yönden sabit kalma eğilimini gösterir.

3) Psikotizm: Daha sonraakıl hastalıklarından muzdarip olan bireyleri inceledikten sonraEysenck kişilik  teorisine psikotizm dediği bir kişilik boyut eklediBu özelliği yüksek olan bireyler gerçekle yüzleşmekte zorluk çekme eğilimindedir ve antisosyal, empatik olmayan, düşmansal düşünceler barındıran bir birey olabilir.

 Kişiliğin Beş Faktör Kuramı

Cattell’ın ve Eysenck’ın teorisibazı teorisyenler tarfından, Eysenck, özellikler üzerinde çok az odaklanmış iken, Cattell, çok fazla özellik üzerinde durduğuna inanmalarına yol açmıştır ve önemli araştırma konusu olmuştur.

Sonuç olarak, yeni kişilik teorisi sık sık başvurulanBüyük Beşteorisini ortaya çıkarmıştır (sık sık böyle anılmaktadır). Kişiliğin beş faktörünün bu modeli insan kişiliği etkileşimlerinin beş temel özelliğini temsil eder.

 Araştırmacılar, her boyut için kesin etiket konusunda hemfikir olmasa da, en sık aşağıdaki gibidir:

1) Dürüstlük
2)Hoşluk
3)Sorumluluk
4 )Nevrotizm
5) Açıklık

Değerlendirme

Çoğu insan kendi kişilik özelliklerine dayalı olarak tarif edilebilir olduğunu kabul ederken, teorisyenler, insan kişiliğini oluşturan temel özelliklerin sayısını tartışmaya devam ediyor. kişilik kuramı (özellik kuramı) bazı kişilik kuramlarının eksikliği gibi nesnel(Freud’un psikanalitik kuramı gibi) olmakla birlikte, zayıf yönleri de vardır. Özellik kuramının en yaygın eleştirilerden, bazı özellikleri sıklıkla kötü davranışların belirleyicileri olan konu aslında bunun merkezidir. Her zaman tek belirli bir özellik olarak değerlendirmeler üzerinde yüksek puan gösterir iken, kişiler her durumda bu şekilde çalışmayabilir/davranmayabilir. Başka bir sorun, bu özellik teorileri, nasıl ya da neden Kişiliğin bireysel farklılıklar geliştirdiğinin veya ortaya çıktığının adresini vermez.

 

Kaynaklar:

www.psychologytoday.com

psychology.about.com/

Çeviri ve Düzenleme:

Doğa D.

 

 

 

 

 

 

Hakkında Doğa D.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

 

şişli escort